تورم مشکل اصلی اقتصاد ایران است/دو مانع اصلی در مسیر جذب سرمایه

شاهین شایان آرانی در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی ایرنا درباره محورهای سیاستی اخیر بانک مرکزی برای مدیریت فضای اقتصاد کلان کشور بخصوص مهار تورم اظهار داشت: اگر این محورها به عنوان سیاست‌های اقتصادی دولت در نظر گرفته شوند، در مجموع سیاست‌های مناسبی هستند و در درستی آنها تردیدی وجود ندارد، اما مشکل اصلی اقتصاد ایران طی چهار دهه گذشته، صرفاً طراحی سیاست‌ها نبوده، بلکه ناتوانی در اجرای آنهاست.

وی افزود: یک زمان سیاستی روی کاغذ طراحی می‌شود و می‌توان درباره درستی یا نادرستی آن قضاوت کرد، اما مرحله مهم‌تر، اجرای آن، مهندسی فرآیندها، پیگیری، تداوم و مشاهده آثار آن در زندگی مردم، بخش تولید، تجارت و اقتصاد کشور است.

این کارشناس اقتصادی با تاکید بر اینکه برنامه‌های اقتصادی به طور معمول در حوزه اجرا با مشکل روبرو می شوند، اجرای سیاست های پولی در شرایط کنونی کشور و تداوم وضعیت جنگی را دشوار توصیف کرد و اظهار داشت: یکی از مشکلات اصلی اقتصاد، رشد ناترازی در نظام بانکی است که تبعات آن به بخش های دیگر اقتصاد نیز سرایت کرده است.

آیا سیاست های انقباضی مشکل تورم را حل می کند؟

شایان آرانی درباره اثر سیاست های انقباضی در حوزه پولی برای مهار تورم اظهار داشت: دولت می‌تواند از طریق کنترل اعتبارات، مدیریت تسهیلات بانکی و تعیین تکالیف برای بانک‌ها، با این ناترازی مقابله کند اما نباید فراموش کرد که این نوع سیاست‌ها ماهیتی انقباضی دارند و می‌توانند آثار رکودی نیز به همراه داشته باشند.

وی یادآور شد: در شرایط کنونی که اقتصاد کشور به پیامدهای جنگ تحمیلی و همچنین تحریم‌ها و محاصره های دریایی با مشکل رکود مواجه است، باید مراقب بود که اجرای سیاست های انقباضی به تشدید رکود منجر نشود .

وی در عین حال اعمال این سیاست ها برای کنترل تورم و کاهش آسیب‌های ناشی از ناترازی‌های بانکی را اقدامی درست دانست و بر اجرای آن تاکید کرد.

این کارشناس اقتصادی یکی از راهکارها برای بهبود شرایط اقتصادی را برخورد با بانک های ناسالم دانست و گفت: این موضوع یکی از سیاست های اصلی بانک مرکزی است تا دارایی های سمی و مطالبات بحران زده نظام بانکی تعیین تکلیف شود.

شایان آرانی خواستار آن شد که بانک مرکزی از ابزارها و اختیارات لازم برای اصلاحات ضروری در نظام بانکی برخوردار باشد تا بانک های ناسالم نتوانند با استفاده از نفوذ سهامداران عمده و یا مدیران خود، در برابر این اصلاحات ایستادگی کنند.

سودآوری بنگاهها در پرداخت تسهیلات مورد توجه قرار گیرد

این کارشناس اقتصادی درباره تأمین سرمایه در گردش بنگاه‌های مولد، اظهار داشت: این سیاست در ذات خود بسیار مناسب است؛ اگر بانک‌ها تشویق شوند منابع کوتاه‌مدت مورد نیاز واحدهای تولیدی را تأمین کنند، اقدام مثبتی خواهد بود اما سؤال اساسی این است که در شرایط فعلی اقتصاد، چه تعداد از بنگاه‌ها امکان فعالیت اقتصادی سودآور دارند.

شایان آرانی تاکید کرد: در فضایی که اقتصاد با تورم شدید، بی‌ثباتی و نااطمینانی روبه‌روست، اثربخشی این سیاست محل بحث است و باید درباره آن بررسی های فنی و دقیق صورت گیرد.

وی سیاست های شش گانه بانک مرکزی برای اصلاحات اقتصادی، کاهش تورم و تقویت ذخایر ارزی کشور را قابل دفاع دانست و یادآور شد: در شرایط فعلی اقتصاد ایران که فضای کسب‌وکار با تحریم، جنگ و نااطمینانی روبه‌روست، باید مشخص شود هر سیاست در چه بازه زمانی، با چه اولویتی و توسط چه دستگاهی اجرا خواهد شد.

وی یادآور شد: تجربه نشان داده است که اغلب برنامه‌های دولت‌ها در مرحله اجرا با مشکل مواجه شده‌اند؛ نبود ثبات در سیاست‌گذاری، تغییر مداوم رویکردها و اکنون نیز فشار ناشی از تحریم‌ها و جنگ، اجرای هر برنامه‌ای را با اختلال و تنش روبه‌رو می‌کند.

دو مانع اصلی در مسیر جذب سرمایه

شایان آرانی در پاسخ به اینکه مهمترین مانع سرمایه‌گذاری در ایران چیست، اظهار کرد: اقتصاد ایران از نبود یک اکوسیستم سالم، باثبات و متعادل اقتصادی رخ می برد و بیش از اندازه تحت تاثیر تحولات سیاسی قرار دارد.

این کارشناس اقتصادی خواستار توجه بیشتر سیاست گذاران به رونق اقتصاد، افزایش سرمایه‌گذاری و رشد تولید شد و افزود: زمانی که سیاست‌های اقتصادی و قوانین همگی در جهت حمایت از سرمایه‌گذاری طراحی شوند، سرمایه‌گذار داخلی و خارجی نیز انگیزه بیشتری برای ورود به اقتصاد خواهد داشت.

شایان آرانی دومین مانع مهم سرمایه‌گذاری را دولتی بودن اقتصاد ایران دانست و بر حضور گسترده‌تر بخش خصوصی در اقتصاد تاکید کرد و گفت: اگر سهم بخش خصوصی در اقتصاد بیشتر شود، امکان جذب سرمایه خارجی نیز فراهم می شود.

تورم مشکل اصلی اقتصاد ایران است

این کارشناس اقتصادی درباره مهم‌ترین اولویت برای بازسازی قدرت خرید مردم نیز گفت: بدون تردید تورم بحران اصلی اقتصاد ایران است و باید مهار آن در اولویت باشد زیرا تا زمانی که تورم مهار نشود، امکان بازسازی قدرت خرید مردم و ایجاد ثبات اقتصادی فراهم نمی شود.

شایان آرانی در پاسخ به اینکه آیا با شرایط فعلی مهار تورم امکان‌پذیر است، گفت: این کار بسیار دشوار است و به مدیریتی توانمند و اراده‌ای جدی نیاز دارد اما با وجود همه مشکلات، می توان در این مسیر موفق شد.